Klimaatadaptatie in Nederland – werk in uitvoering

Hoe passen we onze leef- en werkomgeving aan aan het veranderende klimaat? In Nederland gebeurt heel veel, op allerlei niveaus.

Er lopen grote, Rijksbrede programma’s. Overal zijn provincies en gemeentes adaptatietrajecten gestart. Burgers doen het nodige in hun eigen tuin of kelder, geholpen door instellingen en bedrijven. En er is nog veel meer. Er kán nog veel meer.

Een overzichtje van inspirerende initiatieven.
Staat iets niet op deze lijst dat er wel hoort? Laat het weten.

Henk Ovink over klimaatadaptatie

Nederland is een land gemaakt van water.
We leven deels beneden de zeespiegel.
En een nog groter deel is kwetsbaar voor overstromingen.
De kwetsbaarheid van die Nederlandse delta...
...bepaalt de urgentie waarom we er elke dag gaan we moeten blijven werken.
Want als het misgaat dan heeft dat direct een negatief gevolg voor mensen...
...en onze economie. En dus onze samenleving.
Waterveiligheid het niet alleen een hoge dijk, een stevige duin en een klimaatbestendig stad.
Het betekent ook dat je voorbereid bent op het onbekende, dat wat je niet weet.
De Nederlandse overheid werkt samen met andere overheden...
...bedrijfsleven en kennisinstellingen aan dat voorbereid zijn.
Met evacuatieplannen, crisisaanpak.
Zodat als dat onverwachte toch gebeurt, we exact weten wat we moeten doen.

Wat kan je doen in je directe omgeving?

Als ons water je huis in stroomt

In de wijk Lombok, een prachtige wijk.
Maar bij hevige regen drukt het regenwater het riool terug naar binnen.
In 2014, ik weet echt nog dag, het was een maandag.
En overal lag water door het huis heen.
Direct dweilen en gaan regelen.
Via het doucheputje liep het zo over de vloer heen de gang in.
En vervolgens ging het daar de slaapkamer een klein beetje in.
En toen kwamen uit bij de wc en bij de wc is het dan ook omhoog komen.
En toen ging het uiteindelijk één kamer in.
Als het je woning bedreigt, dat is zo persoonlijk.
Ik had echt het idee: de helft van mijn huis is weg.
Er is heel veel handelingsperspectief als bewoner.
En wij wisten het ook niet, maar je hebt ballonnetjes voor in de wc.
Een pijpje op je putje, bij een bouwmarkt heb je voor een tientje opgelost.
In je eigen huis zul je, kun je en moet je dingen gaan doen.
Het speelt natuurlijk ook dat er in de toekomst alleen maar meer regen blijft komen.
Het is heel actueel en heel urgent.
En in deze wijk en in de Zeeheldenbuurt komt nu een apart hemelwaterafvoer.
En de bewoners zorgen dat hun hemelwater van het dak en de tuin.
Aan die nieuw pijp wordt aangeboden.
Ja, dan heb je wel een hele robuuste oplossing.

Wat gebeurt er in de buurt?

Veel gemeentes hebben plaatselijke programma’s voor klimaatadaptatie in het algemeen, op deelonderwerpen als water, hitte of groen, of voor buurten of wijken. Voorbeelden:

Wat gebeurt er in de regio?

De Onlanden

Voor 2000 waren er al vage plannen om waterbergingsgebieden in te richten.
Dat is onder hoge druk komen staan toen er in 1998 een geweldig hoge waterstand was...
...die de stad Groningen heeft bedreigd.
En toen heeft men knopen doorgehakt om het waterbergingsgebied hier gereed te maken.
Het is dan zo dat men dan het water op een heel groot gebied kan laten uitvloeien...
...waardoor de druk van het water in een smal kanaal dat richting de stad Groningen loopt, wegvalt.
Men verwacht dus door de klimaatverandering grote extremiteit in het weer.
Dat kan droogte zijn, maar het kan dus ook een grotere hoeveelheid neerslag zijn...
...dan we over het algemeen gewend zijn.
Om dat soort omstandigheden op te vangen en te voorkomen dat de stad Groningen...
... en ook andere woongebieden in deze omgeving worden bedreigd door overstromingen.

Wat gebeurt er landelijk?

  • Deltaprogramma
    Wat doet ons laaggelegen land aan waterveiligheid, zoetwater en inrichting van de omgeving?
  • Kennisportaal Ruimtelijke adaptatie
    Dé bron voor iedereen die werkt aan klimaatadaptatie: praktische informatie, handige hulpmiddelen, enthousiasmerende voorbeelden en de laatste nieuwtjes.
  • Ons water in Nederland
    Website met beleidsinformatie en concrete tips over waterveiligheid en watervoorziening.
  • Waterschappen
    Voldoende water, schoon water en waterveiligheid: waterschappen door heel Nederland zorgen ervoor.
  • City Deal Klimaatadaptatie
    Publieke en (semi)private partners werken samen aan een doorbraak in de aanpak van klimaatadaptatie in Nederlandse steden.
  • Dutch Green Building Council
    Platform voor een toekomstbestendige gebouwde omgeving.
  • DuurzaamDoor
    Informatie en inspiratie voor samenwerking aan een groene en duurzame economie.

Educatie, wetenschap en onderzoek

  • IVN Natuureducatie
    Natuuractiviteiten, cursussen, projecten en campagnes voor jong en oud.
  • Wageningen University & Research
    Onderzoek naar de gevolgen van klimaatveranderingen voor de samenleving en ecosystemen, en ontwikkeling van oplossingen en technologie.
  • KNMI
    Het nationale kennis- en datacentrum voor weer, klimaat en seismologie.
  • Samen Klimaatbestendig
    Netwerk van professionele ‘Klimaatwerkers’ dat bezig is Nederland weerbaar te maken tegen klimaatverandering.